Postępowanie nakazowe – szybsza i tańsza alternatywa dla postępowania sądowego
W Niemczech w większości spraw cywilnych nie trzeba od razu składać pozwu o zapłatę do sądu I instancji.
Można skorzystać z postępowania nakazowego (można je nazwać także uproszczonym lub upominawczym), które jest szybszą i tańszą alternatywą dla prowadzenia procesu.
Wstępny etap postępowania – Wniosek
Wniosek o nakaz zapłaty wymaga wypełnienia specjalnego formularza po niemiecku. Należy podać po kolei dane wnioskodawcy i przeciwnika, oznaczając roszczenie co do rodzaju i wysokości oraz ewentualne odsetki i koszty. Nie trzeba dołączać żadnych załączników. Sąd nie sprawdza wniosku merytorycznie, a tylko pod względem formalnym. Adwokaci składają wnioski elektronicznie i sąd także elektronicznie informuje o postępach sprawy.
Często nakaz zapłaty jest wydawany już następnego dnia po złożeniu wniosku.
Właściwy sąd
Jeśli wnioskujesz z Polski, to sądem właściwym będzie zawsze sąd nakazowy (Mahngericht) w Berlin-Wedding.
Sądowy nakaz zapłaty
Sąd wydaje nakaz zapłaty właściwie natychmiast – czasami nawet tego samego dnia, którego trafia do sądu poczta – i wysyła go do dłużnika. Ponieważ w Niemczech poczta działa dość sprawnie naszemu dłużnikowi nakaz zapłaty powinien zostać doręczony najpóźniej w ciągu tygodnia.
Następnie sąd informuje wierzyciela o tym, że wydał nakaz zapłaty i wzywa do wniesienia opłaty za wniosek (strona nie musi sama obliczać tej opłaty, sąd ją oblicza). Opłata ta wynosi aktualnie min. 38 euro, a przy większych kwotach ok. 1/3 opłaty, którą musielibyśmy uiścić za zwykły pozew. Opłaty adwokackie też są niższe niż w zwykłym postępowaniu.
Doręczenie nakazu zapłaty
Następnie sąd informuje wnioskodawcę, kiedy pozwany odebrał nakaz. Od dnia doręczenia nakazu biegnie 2-tygodniowy termin, w ciągu którego pozwany może wnieść sprzeciw od nakazu zapłaty. Jeśli pozwany tego sprzeciwu nie wniesie, nakaz staje się prawomocny. Wtedy wnioskodawca może wystąpić o wydanie nakazu w formie tytułu wykonawczego (Vollstreckungsbescheid) i skierować nakaz do egzekucji (którą prowadzi w Niemczech komornik lub sąd).
Sam nakaz zapłaty – bez klauzuli – nie nadaje się do egzekucji. O Vollstreckungsbescheid należy wystąpić w ciągu 6 miesięcy od doręczenia nakazu zapłaty dłużnikowi, inaczej trzeba sprawę prowadzić od nowa.
Sprzeciw od nakazu zapłaty
Sprzeciw pozwanego nie musi zawierać żadnego uzasadnienia. Wniesienie sprzeciwu oznacza, że nakaz zapłaty traci moc, ale sprawa wskutek wpłynięcia sprzeciwu może zostać przekazana bezpośrednio do właściwego sądu do zwykłego postępowania. Wtedy trzeba wysłać do sądu „zwykły” pozew.
Pamiętaj, że jeśli Twoje roszczenie wynosi ponad 10.000 euro i właściwy jest Sąd Krajowy (Landgericht), musisz najpóźniej na tym etapie zaangażować do sprawy prawnika. Pisałam o tym w tym wpisie.
Sprzeciw od Vollstreckungsbescheid
Jeśli pozwany złoży sprzeciw na późniejszym etapie sprawy, już po wydaniu nakazu z klauzulą wykonalności, to sprawa trafia do zwykłego postępowania, natomiast nie zatrzymuje to ewentualnej egzekucji. Vollstreckungsbescheid jest wykonalny tak samo, jak wyrok zaoczny.
I to właściwie wszystkie najważniejsze informacje dotyczące postępowania uproszczonego w niemieckiej procedurze cywilnej. Podsumowując, takie widzę najważniejsze zalety i wady tego postępowania:
Zalety:
- szybkość (prawomocny nakaz w ciągu ok. miesiąca)
- niższe koszty (dodatkowo, jeśli pozwany wniesie sprzeciw, poniesione koszty sądowe i adwokackie zalicza się na następny etap postępowania)
- brak biurokracji (nie trzeba dołączać żadnych dokumentów dotyczących sprawy)
Wady:
- nakaz zapłaty może zostać szybko zniweczony przez sprzeciw pozwanego – ale możesz wtedy dochodzić swoich roszczeń w zwykłym postępowaniu.
Pamiętaj, jeśli Twoi kontrahenci w Niemczech zalegają z płatnościami, nie jesteś bez wyjścia! W wielu przypadkach jesteś w stanie szybko i skutecznie odzyskać swoje należności, chociażby korzystając z postępowania uproszczonego.
Dodatkowe informacje o postępowaniu uproszczonym w Niemczech można uzyskać także na oficjalnej stronie Unii Europejskiej – e-justice:
https://e-justice.europa.eu/topics/money-monetary-claims/european-payment-order/de_pl
